Παρευρέθηκα χθες στο αμφιθέατρο της Νομαρχίας μετά από πρόσκληση του Πολιτιστικού Τουριστικού Οργανισμού της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Καβάλας προς όλα τα πολιτιστικά σωματεία του νομού. Ο οργανισμός αυτός ιδρύθηκε με σκοπό να στηρίξει και να προβάλει την πολιτιστική δραστηριότητα στο νομό και να βοηθήσει τους συλλόγους που ασχολούνται εθελοντικά με την ανάπτυξή του. Σαν ιδέα είναι εξαιρετική, ένας φορέας που θα βάλει τάξη στην, σε πολλές περιπτώσεις, άναρχη δραστηριότητα δεκάδων συλλογικοτήτων, θα αποτελέσει ένα συντονιστικό όργανο και θα εξασφαλίσει πόρους και υποδομές από το κράτος.

Μίλησε η πρόεδρος του οργανισμού, κυρία Σοφία Αθανασιάδου,  και ο αντινομάρχης, κύριος Θανάσης Βαφειάδης, και μας ενημέρωσαν για τον στόχο του οργανισμού. Μας είπαν για την δημιουργία ενός site που θα συγκεντρώνει όλους τους συλλόγους, για προγραμματισμό από την αρχή της χρονιάς των εκδηλώσεων ως προς τις ημερομηνίες, έτσι ώστε να μην συμπίπτουν, για διαχείριση των χρηματοδοτήσεων  της Νομαρχίας κλπ. Στις ομιλίες τους αναφέρονταν συνεχώς σε πολιτιστικούς συλλόγους που δραστηριοποιούνται σε σχέση με την πολιτιστική παράδοση, και εκδηλώσεις που αναφαίνονται ως τοπικές γιορτές και πανηγύρια. Έχω μεγαλώσει σε χωριό και τα πανηγύρια αποτελούν ένα σημαντικό κομμάτι των όσων με διαμόρφωσαν, σέβομαι απόλυτα την αξία τους και το ρόλο τους, κι εξακολουθώ να τα επισκέπτομαι και να περνάω όμορφα, αλλά δεν βρίσκω καθόλου ορθή την ολοκληρωτική τους ταύτιση με τον  πολιτισμό ενός τόπου. Φυσικά αποτελούν ένα κομμάτι του, αλλά σε καμία περίπτωση το σημαντικότερο, ούτε και μπορούν ν’ αποτελούν το κέντρο μιας πολιτιστικής αναπτυξιακής προσπάθειας. Επιπλέον χρησιμοποιούνται από την πολιτεία στα πλαίσια μιας (συχνά ψηφοθηρικής) πολιτικής «άρτος και θεάματα» (ή σουβλάκι και τσάμικο), ακυρώνοντας σε μεγάλο βαθμό την ίδια την πολιτιστική τους αξία. Υπάρχει μια γενικότερη παρανόηση της έννοιας του πολιτισμού σ’ αυτόν τον τόπο, πολλοί  θεωρούν ότι πολιτισμός είναι μόνο ότι έχει σχέση με το παρελθόν, κι όχι κάτι που συμβαίνει τώρα, γύρω μας, και σ’ αυτήν την λούμπα φαίνεται να έχει πέσει και ο οργανισμός. Αυτό είναι κάτι που με εξέπληξε καθώς το μόνο μέλος στο Δ.Σ. του οργανισμού που γνωρίζω, ο Δημήτρης Ντουμπουρίδης, τυγχάνει ένας από τους πιο μοντέρνους συγγραφείς της πόλης, και με μακρά θητεία και δεδομένο ενδιαφέρoν στον σύγχρονο πολιτισμό.

Για να επανέλθουμε στην συνάντηση, είχα αρχίσει να αισθάνομαι ότι ήταν λάθος η παρουσία μου εκεί, καθώς  χρήματα από το δημόσιο δεν έχουμε πάρει ποτέ, ούτε ζητήσαμε ποτέ, ούτε θα ζητήσουμε ποτέ, εκδηλώσεις με σταθερές ημερομηνίες δεν έχουμε, παρουσία στο διαδίκτυο έχουμε, και μάλιστα όχι μόνο με μια απλή ιστοσελίδα, αλλά και δεν μπορώ να βρω  νόημα σε μια προσπάθεια συντονισμού της δράσης μας με όλους αυτούς τους πολιτιστικούς συλλόγους. Τα πράγματα έγιναν ακόμη χειρότερα όταν πήραν τον λόγο εκπρόσωποι των σωματείων, που άρχισαν να υπεισέρχονται σε επιμέρους θέματα σχετικά με την παράδοση, (αναφέρθηκαν ακόμη και σε θέματα κινησιολογίας σε δημοτικούς χορούς), που δεν μας αφορούσαν ούτε στο ελάχιστο. Αποφάσισα να αποχωρήσω θεωρώντας ότι έχασα τον χρόνο μου, αλλά ενώ βρισκόμουν στον προθάλαμο άκουσα κάτι που με έκανε να επιστρέψω. Τον λόγο είχε πάρει η κυρία Ζάζαρη από την Στέγη Φίλων Γραμμάτων και Τεχνών, και έθετε αυτό ακριβώς το θέμα, ότι η πρόσκληση αφορούσε πολύ διαφορετικά μεταξύ τους σωματεία, με διαφορετικές επιδιώξεις, στόχους, περιεχόμενο αλλά και προβληματισμούς και ότι αν ο οργανισμός ενδιαφέρεται όντως για κάτι πέρα από τους συλλόγους πολιτιστικής παράδοσης θα πρέπει να μας καλέσει ανά κατηγορία, καθώς είναι αδύνατο να βγει οποιοδήποτε θετικό αποτέλεσμα από συναντήσεις που συμμετέχουν από κοινού σωματεία που ασχολούνται με την πολιτιστική παράδοση, τον σύγχρονο πολιτισμό, αθλητικά, περιβαλλοντολογικά, φιλανθρωπικά ακόμη και συνδικαλιστικά, (πχ σύλλογοι εκπαιδευτικών και άλλοι). Η τοποθέτηση της κυρίας Ζάζαρη έδειξε τη μεγάλη εμπειρία της, αλλά και τον ηγετικό ρόλο που φιλοδοξεί (και οφείλει) να παίξει επιτέλους η Στέγη στα πολιτιστικά δρώμενα της πόλης. Η πρόεδρος απάντησε ότι θα γίνει μια τέτοια πρόσκληση κι ότι αυτή ήταν απλώς μια προκαταρκτική συνάντηση. Αυτό θεωρώ πως είναι και το μεγάλο στοίχημα για τον συγκεκριμένο οργανισμό. Να αποδείξει ότι δεν είναι μόνο  για τα πανηγύρια.

ΥΓ. Σέβομαι απόλυτα τους ανθρώπους που ασχολούνται με την πολιτιστική παράδοση, πολλοί μάλιστα απ’ αυτούς αποτελούν πρότυπα ανιδιοτελούς προσφοράς στον τόπο. Θεωρώ επίσης πολύ σημαντική την μελέτη και την ενασχόληση με την παράδοση, αν και συμφωνώ με την κυρία Ζάζαρη ότι υπάρχει θέμα κατά πόσο είναι πολιτισμός η αναπαράσταση εθίμων και δρώμενων αποκομμένων από τις συνθήκες που τα δημιούργησαν και από το γενικότερο πλαίσιο μέσα στο οποίο είχαν νόημα. Δεν  θέτω θέμα αντιπαράθεσης συλλόγων παράδοσης και σύγχρονου πολιτισμού, κάτι τέτοιο στερείται ουσιαστικά νοήματος, καθώς αμφότεροι έχουν λόγο ύπαρξης και ρόλο, αλλά σαφώς υπάρχει θέμα υπερβολικά μεροληπτικής μέριμνας από τους δημόσιους φορείς ως προς το πολιτιστικό παρελθόν, και ταυτόχρονης αδιαφορίας για το παρόν και κατά συνέπεια για το μέλλον. {jcomments on}

Tags: πολιτισμός στην Ελλάδα